Tác phẩm gợi cho em suy nghĩ hiện nay, rất nhiều người đang sống ích kỉ, thờ ơ, lạnh nhạt, vô trách nhiệm với những người ở xung quanh mình. Nó đã để lại nhiều hậu quả mà chính bản thân họ sau này mới nhận ra. Trong những năm gần đây, cư dân mạng đang nhức nhối tình hình bố mẹ bỏ con cái ở cổng chùa, ở rừng; con cái đuổi bố mẹ ra khỏi nhà, không cho ăn, phải đi lang thang. Thực tế đau lòng này khiến cho chúng ta mất niềm tin vào con người. Chúng ta sống với nhau cần phải có trách nhiệm với nhau nhưng họ lại vô trách nhiệm như thế thì khác nào đang tự đẩy cuộc sống của mình vào sai lầm.Bởi thế cho nên, thói vô trách nhiệm chính là một biểu hiện của lối sống phi đạo đức. Lối sống ấy làm băng hoại đạo đức con người, gây tổn hại hạnh phúc gia đình, gây tổn thất cho cộng đồng và kìm hãm sự phát triển của xã hội. Đúng là như một thứ axit vô hình, thói vô trách nhiệm của cá nhân có thể ăn mòn cả xã hội.  Đây là lối sống đáng lên án, phê phán.

- Nghĩa tường minh là : nét son điểm rõ mặt văn khôi

- Nghĩa hàm ẩn là : mảnh giấy làm nên thân giáp bảng

Cuộc sống ngày càng phát triển khiến con người trở nên lạnh lùng với những điều quen thuộc, gần gũi, trước hết là bản thân sau đó là gia đình, xã hội, đó là biểu hiện của lối sống “không chịu trách nhiệm” đáng bị chỉ trích và lên án.Các thói quen xấu cũng đang trỗi dậy, bao gồm tham lam, ghen tuông, sống ảo và vô trách nhiệm với mọi người xung quanh, ngay cả với bản thân mình.Cuộc sống luôn có những thăng trầm, có người tốt và người xấu. Có người sống có trách nhiệm, có người lại sống vô trách nhiệm. Vô trách nhiệm có nghĩa là trốn tránh những sai lầm, hành động sai trái của mình, không nhận thức được việc làm của mình hoặc không chịu trách nhiệm về việc làm của mình. Vô trách nhiệm là một đức tính xấu mà mỗi chúng ta phải loại bỏ.

Vậy, thói quen vô trách nhiệm là gì? Đó là thái độ hờ hững, lạnh nhạt và không có trách nhiệm với lỗi lầm và vấn đề mà chúng ta phải giải quyết. Nó thường hiển thị thông qua thói quen sống và suy nghĩ sai lệch. Thông qua sự thờ ơ trước một vấn đề cần giải quyết và cần sự giúp đỡ của một cá nhân nào đó, nhưng họ lại cho rằng vấn đề đó không liên quan tới họ.Những người vô trách nhiệm thường bỏ qua nhiệm vụ được giao, không hoàn thành đúng thời hạn hoặc làm không tốt công việc của mình. Họ không đủ can đảm để thừa nhận thực tế sai lầm của bản thân. Họ cũng là những người không biết giữ lời hứa, điều đó vô tình khiến lời nói của họ trở nên vô giá trị, bất tín và làm danh tiếng của họ bị ảnh hưởng. Những người vô trách nhiệm gặp khó có được lòng tin tưởng của người khác. Ngay cả công việc của mình mà không chịu trách nhiệm thì làm sao có thể đạt được kết quả cao và thành công trong cuộc sống.Vô trách nhiệm là một đức tính xấu không mang lại lợi ích gì cho con người. Ngược lại, nó cản trở sự phát triển trong cuộc sống của chúng ta. Đó là lý do tại sao chúng ta phải từ bỏ thói vô trách nhiệm và sống có trách nhiệm. Vì chính chúng ta, cuộc sống của chúng ta và xã hội.

Tinh thần trách nhiệm được biểu hiện cụ thể, sống động trong ba mối quan hệ cơ bản. Trước hết là trách nhiệm của cá nhân với gia đình. Trách nhiệm làm cha, làm mẹ, làm con…trong gia đình. Cha mẹ phải có trách nhiệm nuôi dạy con cái thành công dân tốt, con cháu phải có hiếu kính trọng ông, bà, cha, mẹ. mỗi cá nhân phải biết yêu thương, sẻ chia gắng sức xây dựng gia đình hạnh phúc. Đó là trách nhiệm của cá nhân với xã hội: phải làm tròn trách nhiệm của công đân với đất nước, trách nhiệm của cá nhân với cộng đồng, phải biết đặt quyền lợi tập thể lên trên lợi ích cá nhân, phải biết cống hiến, hi sinh…Đó là trách nhiệm của cá nhân với bản thân, thực hiện các hành vi của mình theo các chuẩn mực xã hội, có lối sống lành mạnh, không ngừng phấn đấu học hỏi rèn luyện bản thân.

Lối sống vô trách nhiệm còn được biểu hiện rộng hơn ở việc chúng ta không biết quan tâm đến những người xung quanh, và hủy hoại môi trường. Ra đường gặp một người già đang qua đường, bạn không sẵn sàng giúp đỡ họ khi có thể. Gặp một người chỉ xin bạn 5 nghìn đi xe buýt do bị mất ví, bạn không nói gì và quay mặt đi. Bạn vừa đi học, vừa ăn kem rồi vứt vỏ ra đường. Mặc dù là người cuối cùng ra khỏi lớp nhưng bạn cũng không tắt điện vì bạn nghĩ đó không phải là việc của bạn,..Rất nhiều những việc làm khác nữa thể hiện lối sống vô trách nhiệm. Những người có suy nghĩ và lối sống như vậy sẽ tạo nên văn hóa ứng xử không tốt gây ảnh hưởng đến mọi người xung quanh. Là người sống vô trách nhiệm bạn sẽ không thể hiện được trách nhiệm của người công dân khi sống trong xã hội và sẽ không bao giờ được nhận lại sự giúp đỡ từ người khác và bạn sẽ nhanh chóng bị cô lập.

Ở lứa tuổi thanh niên, lối sống vô trách nhiệm với bản thân xuất hiện rất nhiều. Những hành vi, hành động của tuổi trẻ không được kiểm soát sẽ dẫn đến nhiều hậu quả sai lầm về sau. Một ví dụ điển hình cho thói vô trách nhiệm này là việc các cặp đôi yêu nhau hiện nay không có trách nhiệm với những hành động của mình. Việc sống thử với nhau khi yêu, rồi mang bầu, mọi chuyện được giải quyết bằng cách phá bỏ cái thai trong bụng. Đây chính là hành động vô trách nhiệm, sai lầm lớn khiến cho cuộc đời bạn về sau phải hối hận.

Nguyên nhân của sự vô trách nhiệm này do quan niệm sống sai lầm của nhiều người. Khi họ sinh ra trong một gia đình không được yêu thương không được giáo dục tử tế sẽ dẫn tới những tư tưởng sống lệch lạc. Khi lớn lên họ có thói quen sống ích kỷ chỉ biết nghĩ tới bản thân mình, nghĩ tới lợi ích của mình. Nhiều người con khi nhỏ được cha mẹ nuôi nấng chăm bẵm vô cùng tử tế, yêu thương vô bờ bến. Nhưng khi người con lớn lên sẵn sàng đuổi cha mẹ ra khỏi nhà, để chiếm đoạt tài sản, và sống theo ý mình. Nhiều người con do mải mê nghiện ngập những thói hư tật xấu cha mẹ khuyên răn không nghe xảy ra cãi cọ xích mích rồi án mạng xảy ra, nhiều người con sẵn sàng đâm chết cha mẹ mình để có tiền ăn chơi.

Thói vô trách nhiệm là thói xấu mà tất cả mọi người phải diệt trừ và tránh xa, chính cá nhân mỗi người phải có nhận thức rõ ràng về biểu hiện cũng như tác hại của thói vô trách nhiệm, đồng thời phải không ngừng đặt trách nhiệm của mình với cuộc sống lên hàng đầu. Với tất cả mọi vấn đề liên quan đến bản thân mình, ta đều phải đề cao trách nhiệm của mình trong đó, sống có trách nhiệm chính là sống có ý nghĩa.Đối với xã hội, ta cần có ý thức bảo vệ môi trường, giữ gìn của công và luôn sẵn sàng giúp đỡ người khác khi họ gặp khó khăn. Có như vậy bạn mới trở thành người công dân tốt và cuộc sống của bạn mới có ý nghĩa. Hãy tạo ra những giá trị tốt đẹp nhất cho cuộc đời để sau này khi ngoảnh lại ta có thể nở một nụ cười mãn nguyện về những điều bản thân đã làm được.

Câu 1:

- Bài thơ được viết theo thể thơ tráo phúng đường luật

Câu 2:

- Đối tượng trào phúng trong bài thơ là tác giả

Câu 3:

- Từ " làng nhàng" trong bài thơ có nghĩa là không béo cũng không gầy, chỉ vừa vừa người. Sử dụng từ này góp phần thể hiện sự hời hợt, không quá này cũng không quá kia, thể hiện thái độ chán chường, ngao ngán của tác giả.

Câu 4:

- Nghệ thuật trào phúng trong hai câu thơ trên là so sánh đối chiếu hai sự vật, sự việc đối lập nhau : " cờ đương dở cuộc - không còn nước " , " bạc chửa thâu canh - đã chạy làng ".

- Tác dụng của việc so sánh đối chiếu hai sự vật, sự việc đối lập nhau giúp nhấn mạnh ý trào phúng trông bài thơ, làm rõ sự phê phán, mỉa mai, châm biếm của tác giả khi miêu tả "cờ đương dở cuộc không còn nước " ý nói đang dở cuộc đấu tranh bảo vệ đất nước mà đã không còn nước ; "bạc chửa thâu canh đã chạy làng" diễn tả tình huống dở khóc dở cười khi bàn bạc còn chưa xong thì đã vội chạy làng.

Câu 5:

- Trong hai câu thơ trên, em hiểu tác giả đã mỉa mai, châm biếm những người không có ý chí, không có quyết tâm dù là có đậu bảng vàng, cũng có bia xanh nhưng lại bất tài vô dụng . Tác giả sử dụng từ "mình" không phải diễn tả ông mà là nói chung những người ấy, điều này có yếu tố gây cười cho người đọc, nhấn rõ sự phê phán, châm biếm sâu sắc, chua cay.

Câu 6:

-