(1) Mở bài:
Phạm Tiến Duật, nhà thơ tiêu biểu của thế hệ các nhà thơ trẻ thời chống Mĩ cứu nước, đã để lại một tác phẩm đặc biệt trong lòng người đọc, đó là "Bài thơ về tiểu đội xe không kính".
(2) Thân bài:
a. Tư thế hiên ngang của người lính lái xe:
- Mở bài bằng câu thơ: “Không có kính không phải vì xe không có kính”, nhấn mạnh hình ảnh các chiếc xe không kính và sự khốc liệt của chiến trường qua động từ mạnh như "giật" và "rung" kết hợp với hình ảnh "bom".
- Giải thích nguồn gốc của những chiếc xe không kính, là do các xe vận tải hàng hóa và đạn dược bị bom đạn phá hủy kính, trở thành xe không kính.
- Miêu tả tư thế hiên ngang của người lính lái xe, sẵn sàng đối mặt với hiểm nguy trong mưa bom, bão đạn, nhìn thẳng về con đường phía trước.
- Những chiếc xe không kính làm tăng thêm khó khăn cho người lính, như gió xoa mắt đắng, con đường chạy thẳng vào tim, mất đi sự cách biệt và chia cắt.
b. Tinh thần lạc quan của người lính lái xe trước hoàn cảnh nguy hiểm, khó khăn:
- Người lính chấp nhận khó khăn khi xe không có kính một cách thản nhiên, coi đó như một điều bình thường.
- Thái độ sẵn sàng chấp nhận mọi khó khăn của người lính được thể hiện qua cách nói "không có... ừ thì".
- Hành động phì phèo châm điếu thuốc, nhìn nhau mặt lấm cười và vui vẻ, ngang tàng giữa gió lùa khô mau thôi, tạo nên một tinh thần lạc quan, yêu đời bất chấp gian khổ.
c. Tình đồng đội của những người lính:
- Hình ảnh "những chiếc xe họp thành tiểu đội" thể hiện sự đoàn kết của các chiếc xe không kính, những đồng đội cùng chung lý tưởng.
- Chi tiết bắt tay qua cửa kính vỡ thể hiện tình cảm chân thành và sức mạnh cùng nhau vượt qua khó khăn.
- "Bếp Hoàng Cầm dựng đứng giữa trời" gợi lên cuộc sống hàng ngày vất vả trong chiến tranh.
- Tình đồng đội như tình gia đình, gắn bó thân thiết và chia sẻ nhưng giấc ngủ chập chờn trên những chiếc võng.
- Lạc quan, "lại đi, lại đi trời xanh thêm", tinh thần hướng về tương lai phía trước.
d. Lòng yêu nước, quyết tâm chiến đấu vì miền Nam, vì tổ quốc:
- Khó khăn từ những chiếc xe không có đèn, mui xe, thùng xe xước nhưng không thể cản trở ý chí của người lính, vẫn tiến về miền Nam, với niềm tin tất thắng và lòng yêu nước.
- "Chỉ cần trong xe có một trái tim" thể hiện sự tận tâm, nhiệt huyết cách mạng và lòng trung thành với Đảng và tổ quốc.
(3) Kết bài:
Tác phẩm "Bài thơ về tiểu đội xe không kính" của Phạm Tiến Duật không chỉ có giá trị nghệ thuật cao mà còn tôn vinh tinh thần hiên ngang, lạc quan của người lính lái xe trong hoàn cảnh khó khăn và đồng đội trong tình yêu nước và quyết tâm chiến đấu vì tổ quốc.